Başiskele Paşadağ Mahallesi’nde bir tepe üzerinde Bizans dönemine ait kale kalıntıları mevcuttur. İzmit’in Orhan Bey tarafından fethedildiği zaman, bu kalenin fetihten önce kuşatıldığı rivayet edilmektedir. Olasılıkla bugün Paşa Kalesi olarak adlandırılan yapı Osmanlı’nın Bizans’a karşı ilk yaptığı ve kazandığı Koyunhisar (Bapheon) Savaşına adını veren kale veya Anna Komnena’nın bahsettiği Sidera (Demir) adlı kaledir. Türklerin Bithynia’ya sürekli baskısını, özellikle Sakarya Irmağı’nı geçerek Nikomedia’yı tehdit etmelerini engelleyebilmek amacıyla Aleksios Komnenos tarafından oldukça fazla harcama yapılarak, İzmit – Sapanca arasında Nikomedia kalesi önüne, aşağı kısımda körfezin bitiminde tahminen 1096 yılında yaptırılan bu kaleyi yalnızca Anna Komnena, çok güçlü bir kale olduğu ve bu nedenle Sidera (Demir) adının verildiği şeklinde yazmıştır.

Kalıntıların tepe üzerindeki yayılımı kesin olarak saptanamamaktadır. Duvarlar moloz taşı tekniğinde olup mevcut yükseklikleri yaklaşık iki metre kadardır. Kalıntıları büyük bir kaleden. ziyade Sapanca ve İznik yollarını kontrol eden bir karakol kalesine ait olabilir.

İstanbul II nolu K.T.V.K.K. nun 10.05.1996 tarih ve 4120 sayılı kararı ile tescil edilmiştir.

Başiskele Belediyesinin ‘Başiskele Tarih Yolu’ adlı projesi kapsamında gündeme alınan Kale Kalıntıları, gün yüzüne çıkarılmayı beklemektedir.

Kaynak:
[1] “Başiskele Kullar, Çuhahane. (2012). [internet üzerinden]. Facebook post 31 Mart.”

[2]https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/kocaeli/kulturenvanteri/pasadag-kale-kalintisi